ETDA เดินหน้า AI Governance ปี 2569 เปิด 12 Toolkits พัฒนา AI Ethical Impact Assessment Playbook และเตรียม Red Teaming ครั้งแรกของไทย
ETDA เดินหน้าภารกิจ AI Governance ภายใต้แนวคิด “Driving Trust AI Governance” เพื่อวางรากฐานให้การใช้ AI ในไทยเติบโตอย่างปลอดภัย โปร่งใส เป็นธรรม ตรวจสอบได้ และสร้างความเชื่อมั่นให้กับทั้งภาครัฐ เอกชน ภาคการศึกษา ผู้ประกอบการ และประชาชน
โจทย์สำคัญของ ETDA ไม่ได้อยู่ที่การสร้างแนวทางเชิงนโยบายเพียงอย่างเดียว แต่คือการแปลงหลักการ AI Governance ให้กลายเป็นเครื่องมือ วิธีปฏิบัติ การทดสอบ การสร้างบุคลากร และ use case ที่องค์กรสามารถนำไปใช้กับบริบทจริงได้ โดยเฉพาะเมื่อ AI เริ่มเข้าไปเกี่ยวข้องกับบริการ การตัดสินใจ และผลกระทบต่อผู้คนในชีวิตประจำวัน
หนึ่งในฐานสำคัญคือ AI Governance Center หรือ AIGC ซึ่งทำหน้าที่ศึกษา วิจัย และพัฒนาแนวทางที่สอดคล้องกับหลักสากล พร้อมปรับให้เหมาะกับประเทศไทย ปัจจุบัน ETDA ได้พัฒนา AI Governance Guideline & Toolkits รวม 12 ชุด เพื่อช่วยให้องค์กรมีกรอบคิดในการกำกับดูแล AI ตั้งแต่การประเมินความเสี่ยง การออกแบบการใช้งาน ไปจนถึงการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ
ในปี 2569 ETDA ยังเตรียมพัฒนา AI Ethical Impact Assessment Playbook เพื่อให้องค์กรใช้ประเมินผลกระทบ ความเสี่ยง และประเด็นจริยธรรมก่อนจัดซื้อ พัฒนา หรือนำระบบ AI ไปใช้งาน โดยอ้างอิงแนวทางสากลอย่าง UNESCO และ ISO แต่ปรับให้ง่ายต่อการใช้งานในองค์กรไทย พร้อมต่อยอดแนวคิด AI Value Creation และ AI Watch Series เพื่อติดตามสถานการณ์ แนวโน้ม และความเสี่ยงของโลก AI อย่างต่อเนื่อง
อีกก้าวสำคัญคือการผลักดัน AI Governance Testing หรือการทดสอบความเสี่ยง ความปลอดภัย และความน่าเชื่อถือของระบบ AI ก่อนใช้งานจริง โดยเฉพาะในภาคส่วนที่มีผลกระทบสูงต่อประชาชน ไฮไลต์ของปีนี้คือ Red Teaming Challenge ครั้งแรกของประเทศ ซึ่งจะเกิดขึ้นในช่วง AI Governance Week 2026 เพื่อจำลองสถานการณ์ ค้นหาจุดอ่อน อคติ และความเสี่ยงของระบบ AI โดยโฟกัสภาคการเงินและธนาคารเป็นหนึ่งใน sector สำคัญ
ETDA ยังให้ความสำคัญกับการสร้างคนควบคู่กับการสร้างเครื่องมือ ผ่านหลักสูตร AI Governance for Government หรือ AI Gov4Govt, AI Change Agent Program หรือ AICA และแนวทาง Train the Trainer ที่ตั้งเป้าสร้างวิทยากรด้าน AI Governance ไม่น้อยกว่า 80 คน เพื่อขยายผลสู่บุคลากรภาครัฐและภาคส่วนต่าง ๆ ไม่น้อยกว่า 3,000 คนภายในปี 2570
ในภาคการศึกษา ETDA ร่วมกับหน่วยงานสำคัญ เช่น สสวท. สพฐ. UNICEF และเครือข่ายผู้เชี่ยวชาญ พัฒนาหลักสูตร AI & Digital Ethics for Educators เพื่อสร้างครูแกนนำด้าน AI และจริยธรรมดิจิทัล โดยในปี 2569 ตั้งเป้าพัฒนาครูแกนนำจาก 100 โรงเรียน และขยายสู่เครือข่ายครูวิทยากรกว่า 1,000 คน
ขณะเดียวกัน ETDA ยังขยายการทำงานสู่ SMEs ชุมชน และประชาชน ผ่านหลักสูตรด้าน Generative AI, AI Marketing และ ETDA Digital Citizen หรือ EDC Plus เพื่อเพิ่ม AI Literacy และช่วยให้การใช้ AI ไม่กระจุกตัวอยู่เฉพาะองค์กรขนาดใหญ่ แต่เข้าถึงผู้ประกอบการและคนทั่วไปได้มากขึ้น
ด้าน use case จริง ETDA ผลักดันแนวคิด Responsible AI Innovation Hackathon ภายใต้หัวข้อ AI for Justice ร่วมกับสำนักงานศาลปกครองและภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เพื่อพัฒนาโซลูชัน AI ที่ช่วยให้ประชาชนเข้าถึงกระบวนการของศาลได้สะดวกขึ้น พร้อมคำนึงถึงความโปร่งใส ความเป็นธรรม การตรวจสอบได้ และความรับผิดชอบตั้งแต่ขั้นตอนออกแบบ
ในระดับภูมิภาค ETDA ยังเตรียมยกระดับจาก AIGC สู่ AI Governance Practice Center หรือ AIGPC เพื่อเป็นกลไกกลางด้านการปฏิบัติจริง เชื่อมหลักการ AI Governance ระดับสากลกับการใช้งานในประเทศและภูมิภาค โดยอยู่ระหว่างผลักดันเข้าสู่กระบวนการรับรองเป็น UNESCO Category 2 Centre เพื่อสนับสนุนบทบาทของไทยในฐานะ Regional Hub ด้าน AI Governance
ทั้งหมดนี้จะถูกสะท้อนผ่านงาน AI Governance Week 2026 ระหว่างวันที่ 29 มิถุนายน – 3 กรกฎาคม 2569 ภายใต้แนวคิด “Connecting the Right Dots: From Global AI Principles to Real-World Practice” ซึ่งจะรวมทั้งประเด็นเชิงนโยบาย Practical Toolkits, AI Literacy, AI Safety, Red Teaming และ use case จาก sector สำคัญ เพื่อแสดงให้เห็นว่า AI Governance ของไทยกำลังขยับจากหลักการสู่การลงมือทำจริง
